Dwulatek, który jeszcze nie mówi, to nic niezwykłego. Ale kiedy kończy trzy lata i nadal nie ma słów, a do tego rzadko patrzy w oczy, zaczynają się pytania i lęk. Jeśli jesteś rodzicem takiego dziecka, chcemy Ci powiedzieć jedno: to nie Twoja wina i naprawdę można coś zrobić.

Poniżej znajdziesz siedem praktycznych sposobów, które możesz zacząć stosować już dzisiaj.

Najpierw ważna sprawa

Brak mowy nie oznacza braku chęci porozumiewania się. Wiele dzieci z autyzmem rozumie więcej, niż potrafi pokazać, a ich frustracja bierze się z tego, że nie umieją przekazać, czego chcą. Jeśli niepokoi Cię rozwój mowy dziecka, umów wizytę u pediatry, psychologa lub logopedy. Im wcześniej powstanie plan wsparcia, tym lepiej.

7 sposobów na start

1. Wejdź w świat dziecka

Usiądź na podłodze i baw się tym, co dziecko lubi. Komentuj krótko to, co robi: „auto jedzie”, „jeszcze”. Bez pytań i bez presji, że ma powtarzać.

2. Ustal stałe rytuały

Dzieci z autyzmem czują się bezpieczniej, gdy wiedzą, co będzie dalej. Stała kolejność poranka, posiłków i snu ułatwia też naukę słów, bo te same sytuacje wracają codziennie.

3. Wybierz pierwsze słowa

Zacznij od tych, które dziecku naprawdę się przydają: jeść, pić, jeszcze, koniec, pomoc, nie, chcę. Motywacja jest najlepszym nauczycielem.

4. Użyj obrazków

Obrazek jest stały. Słowo znika w powietrzu, a obrazek zostaje i można na niego spokojnie patrzeć. Dlatego komunikacja obrazkowa tak dobrze sprawdza się u wielu dzieci z autyzmem. Tablica AAC z symbolami pozwala dziecku wskazać, czego chce, zanim jeszcze zacznie mówić.

5. Modeluj, czyli pokazuj własnym przykładem

Kiedy mówisz „chcesz pić?”, jednocześnie dotknij obrazka picia na tablicy. Dziecko widzi, że to działa i że dorosły też z tego korzysta. Nie musisz od razu wymagać, żeby dziecko samo wskazywało.

6. Daj wybór

Pokaż dwa obrazki, na przykład jabłko i banan, i poczekaj. Nawet jeśli dziecko tylko spojrzy w jedną stronę, potraktuj to jak odpowiedź. Tak buduje się poczucie, że komunikacja ma sens.

7. Świętuj małe kroki

Pierwsze wskazanie obrazka to ogromny sukces. Cieszcie się nim, pokażcie to całej rodzinie. Zaufanie i radość z porozumienia są ważniejsze niż perfekcja.

Czy AAC zahamuje mowę dziecka?

Nie. Publikacje logopedyczne wskazują, że wprowadzenie obrazków, znaków lub innych form AAC nie hamuje rozwoju mowy, a u wielu dzieci ją wspiera. Dziecko, które ma sposób, żeby się porozumieć, częściej chce próbować także słów.

Kiedy iść do specjalisty

• Dziecko w wieku około dwóch lat nie używa żadnych słów ani gestów.

• Dziecko traci umiejętności, które wcześniej miało.

• Rzadko reaguje na imię i unika kontaktu wzrokowego.

• Jako rodzic po prostu czujesz, że coś jest nie tak. Ufaj temu.

Sprawdź, jak mogą wyglądać tablice w praktyce

Jeśli chcesz zacząć od narzędzi zaprojektowanych z myślą o dzieciach, zobacz tablice AAC, tablicę z emocjami i programowalne przyciski w sklepie SpeakBoard. Zajrzyj na https://speakboard.pl, gdzie znajdziesz tablice AAC, tablice z literami i cyframi oraz zestawy do nauki.

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem, logopedą, neurologopedą ani terapeutą.

Jakie tablice wybrać na start

Najlepiej zacząć od jednej planszy: emocje (w tym pole „potrzebuję przerwy”), potrzeby fizjologiczne albo instrukcje i polecenia. Do zakrywania nieużywanych rzędów służy zakładka z rzepem.

Praktyczny wybór produktów: tablica AAC dla dziecka.